Γιατί η Νέα Δημοκρατία θα επικρατήσει στις εκλογές

Και φτάσαμε δύο εβδομάδες πριν την εκλογική αναμέτρηση της 16ης Σεπτεμβρίου. Παρά τα τεράστια μέτωπα πυρκαγιών που έλαβαν μεγέθη εθνικής τραγωδίας και έθεσαν τη χώρα σε κατάσταση συναγερμού, παρ’ όλες τις απώλειες σε υλικούς και ηθικούς πόρους, αλλά πολύ περισσότερο σε ανθρώπινους (αφού οι ανθρώπινες απώλειες ξεπέρασαν τον αριθμό των 60), οι εκλογές δεν θα μεταφερθούν και θα γίνουν στην προκαθορισμένη ημερομηνία. Καλώς ή κακώς, είναι μια πραγματικότητα, και ακόμα και αν δεν έχουν σβήσει οι φλόγες σε όλη την Ελλάδα, ακόμα και αν ο καπνός θολώνει τον ορίζοντα και οι στάχτες βρίσκονται παντού γύρω μας, δεν μπορούμε να αγνοήσουμε την πραγματικότητα των επερχόμενων εκλογών.
Αδιαμφισβήτητα, οι εκλογές αυτές έχουν διακύβευμα: μεγάλο και ιδιαίτερα πολύπλοκο. Είναι πλέον κοινός τόπος για την πλειοψηφία των σκεπτόμενων Ελλήνων πολιτών πως το πολιτικό μας σύστημα, ο κρατικός μηχανισμός και οι κοινωνικές εφεδρείες διακατέχονται από μια άνευ προηγουμένου παθογένεια. Τα προβλήματα είναι ήδη πολλά, και έρχονται και άλλα να προστεθούν σε αυτά όσο περνάει ο καιρός. Ο κόσμος αρχίζει να χάνει το ενδιαφέρον του για τα κοινά, να απαξιώνει την πολιτική, να κλείνεται στον εαυτό του και να προσεγγίζει μηδενιστικές ιδέες και συμπεριφορές. Όμως, αυτό δεν προσφέρει τίποτα περισσότερο από την παγίωση της κατάστασης αυτής. Για αυτό και η αποχή από τις εκλογές, δεν θα αποτελέσει λύση στο παραμικρό από τα πολλά προβλήματα της κοινωνίας μας.
Κατ’ αρχάς, πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι έχουμε δύο κόμματα εξουσίας. Ότι και αν ακούγεται από τα μικρότερα, περί ισχυροποίησης και θετικής ψήφου προς αυτά, η πραγματικότητα υπαγορεύει την επικράτηση ή της Νέας Δημοκρατίας ή του ΠΑΣΟΚ. Και φτάνουμε στο σημείο να αναρωτηθούμε: τι κάνουμε μπροστά στην κάλπη;
Και τα δύο κόμματα αυτά αποτελούν μέρος του παγιωμένου πολιτικού συστήματος της χώρας, και τα δύο έχουν κυβερνήσει βάλει τα θεμέλια της σύγχρονης Ελλάδας από τη μεταπολίτευση και έπειτα. Και τα δύο κόμματα έχουν κάνει βήματα προς τα εμπρός, προς την ανάπτυξη και την πρόοδο της χώρας. Και τα δύο κόμματα, όμως, έχουν κάνει μεγάλα λάθη που υπονομεύουν κάθε προοπτική εξέλιξης. Οπότε, από όποια πλευρά και αν αντιμετωπίσεις το θέμα, έχουμε να κάνουμε με μία μάχη σχετικά ίσων αντιπάλων, οπότε η τελική έκβαση θα κριθεί στα σημεία.
Η Νέα Δημοκρατία εξελέγη με πολλές προσδοκίες το 2004. Η εκλογική αναμέτρηση εκείνου του Μαρτίου άνοιξε μια καινούρια σελίδα στην πορεία της χώρας. Και δεν υπήρχε Έλληνας πολίτης, ανεξάρτητα από την πολιτική τοποθέτηση του, που δεν πίστευε σε μια αλλιώτικη κατεύθυνση των δημοσίων πραγμάτων, του ίδιου του τόπου. Όλοι περίμεναν μια σειρά από ριζικές μεταρρυθμίσεις σε νευραλγικούς τομείς του κράτους: στην Παιδεία, στην εξωτερική πολιτική, στο ασφαλιστικό, στην οικονομία. Η Νέα Δημοκρατία είχε στις τάξεις της ανθρώπους έμπειρους και με πολλές γνώσεις, που θα μπορούσαν να πραγματοποιήσουν τις μεταρρυθμίσεις αυτές. Και όμως δεν έγιναν, κυρίως γιατί φοβήθηκε το πολιτικό κόστος. Και συνάμα έγιναν και πολλά λάθη, τα οποία βαρύνανε την πλάτη της και από κάποιο σημείο και έπειτα, ουσιαστικά, αδυνατούσε να ασκήσει το κυβερνητικό της έργο.
Αλλά, η Νέα Δημοκρατία έπασχε και από πολιτικό θάρρος. Δεν προχώρησε σε σύγκρουση με κατεστημένες νοοτροπίες δεκαετιών κρατισμού, με τις συντεχνίες που έχουν δημιουργήσει ένα στρώμα που έχει καθίσει στο σβέρκο της ελληνικής οικονομίας και απομυζούν όσο περισσότερα μπορούν. Ουσιαστικά, δεν έκανε αυτό το οποίο όλοι περιμέναμε: βαθιές και γρήγορες αλλαγές. Και, ανεξάρτητα από το αν φταίει πραγματικά η ίδια ή αναγκάστηκε από τις συνθήκες, είναι κάτι που δεν θα της το συγχωρέσουμε ποτέ. Το ότι μπορούσε και δεν τόλμησε. Και αυτό είναι κάτι χειρότερο από έγκλημα: είναι σφάλμα.
Το δε ΠΑΣΟΚ, ξεκίνησε το 2004 με αλλαγή αρχηγού και προοπτικές ανασύνθεσης του, ριζικής ανάπλασης του. Ο Γιώργος Παπανδρέου έκανε πολιτικά ανοίγματα τόσο προς τα αριστερά όσο και προς τα δεξιά. Ενέπνευσε σε πολλούς Έλληνες το όραμα δημιουργίας του καινούριου, του ανανεωτικού, του ρηξικέλευθου. Πολλοί ήταν αυτοί που, αν και δεν το ψήφισαν, παρακολουθούσαν με ενδιαφέρον τις εξελίξεις στο ΠΑΣΟΚ. Ουσιαστικά, ο Παπανδρέου έπαιζε με ένα στοίχημα: ή θα άλλαζε το ΠΑΣΟΚ ριζικά ή το ΠΑΣΟΚ θα τον αφομοίωνε και θα τον άλλαζε ριζικά. Και έγινε το δεύτερο. Ο Παπανδρέου κατέστη ένας αποτυχημένος Tony Blair: γιατί ο Blair τόλμησε, συγκρούστηκε και άλλαξε το κόμμα του. Συγκρούστηκε με τα συνδικάτα, άλλαξε μέχρι και το καταστατικό και μετέτρεψε το κόμμα του σε πολιτικό φορέα έκφρασης της νέας εποχής, πράγμα που του χάρισε τρεις εκλογικές νίκες. Ο Παπανδρέου, όμως, δεν ήταν Blair, δεν είχε την τόλμη, την αυτοπεποίθηση και το καθαρό όραμα για το αύριο που απαιτούταν. Και το αποτέλεσμα ήταν αναμενόμενο: κατάντησε ένα κακέκτυπο του πατέρα του, που ικανοποιούσε την δογματική κομματική βάση, υιοθέτησε μια πολιτική νοοτροπία και ορολογία της δεκαετίας του ’70 και ουσιαστικά αναβίωσε το λεγόμενο «Παλαιό ΠΑΣΟΚ». Αυτό που, ουσιαστικά, προσφέρει σήμερα είναι ένα νέο «Παλαιό ΠΑΣΟΚ»: μια νέα «Αλλαγή». Το πολυσυζητημένο πρόγραμμα του ΠΑΣΟΚ είναι μια σύγχρονη μορφή του παλιού κρατικιστικού εαυτού του, με αναδιανομές μεγάλης κλίμακας και περαιτέρω ανελευθερία της οικονομίας. Τίποτα το καινούριο, τίποτα τα διαφορετικό, το τολμηρό, το ρηξικέλευθο. Πισωγύρισμα και μόνη επιδίωξη η ικανοποίηση της κρατικοδίαιτης και μονολιθικά σκεπτόμενης κομματικής βάσης, του λεγόμενου «Βαθέως ΠΑΣΟΚ». Με έναν ηγέτη που μοιάζει να φόρεσε πάνω του το παρελθόν, αυτό που κάποτε αποκήρυσσε μετά βδελυγμίας.
Το διακύβευμα μπροστά στις κάλπες είναι: ψηφίζουμε για «νέα» παλιά Αλλαγή ή για ηγεμονία της ήπιας προσαρμογής; Με βάση τη θεωρία του «το μη χείρον, βέλτιστον», που έχει πολυφορεθεί στην πολιτική τα τελευταία χρόνια, η μόνη ορθολογική στάση είναι η ψήφιση της Νέας Δημοκρατίας. Είναι το μόνο που απομένει, αν θέλουμε να είμαστε ήσυχοι με τη συνείδηση μας και να μη δούμε ξημερώματα της 17ης Σεπτεμβρίου τον Κουλούρη, το Λαλιώτη και τον Τσοχατζόπουλο να πανηγυρίζουν. Είναι το μόνο που μπορούμε να κάνουμε για να μην έρθει πίσω ένα παρελθόν που έχουμε βιώσει και σιχαθεί. Και πλέον δεν υπάρχουν εκσυγχρονιστές να στηρίξουμε: το ΠΑΣΟΚ που πάει στις εκλογές είναι το παλαιό που γνωρίζουμε, με όλα τα κλισέ της παλιάς εποχής. Με λίγη φαντασία, θα μπορούσαμε να πούμε πως βρισκόμαστε πάλι στο 1981. Πάνω κάτω, είναι και οι ίδιο άνθρωποι που εξελέγησαν τότε, και μετέτρεψαν το ελληνικό κράτος σε προσωπικό τους μαγαζί. Θα τους δώσουμε την ευκαιρία να το ξανακάνουν, τη στιγμή που δεν φαίνονται διστακτικοί για αυτό, τη στιγμή που είναι κάλλιστα ικανοί να το ξανακάνουν; Κάθε σκεπτόμενος έλληνας πολίτης, κάθε μέρος των πιο δυναμικών στρωμάτων της ελληνικής κοινωνίας που αποτελούν το λεγόμενο «μεσαίο χώρο» (ο οποίος και κρίνει τα περισσότερα εκλογικά αποτελέσματα), θα απαντήσει όχι, χωρίς ιδιαίτερη σκέψη. Απέναντι στην αναβίωση της συντηρητικής στασιμότητας, που γνωρίσαμε σε όλη της την έκταση κατά τη δεκαετία του ’80, η οποιαδήποτε μεταρρυθμιστική προσπάθεια της Νέας Δημοκρατίας, όσο άτολμη και αν είναι, παρουσιάζεται ως αδιαμφισβήτητη ένδειξη προόδου. Το οποιοδήποτε ψήγμα εκσυγχρονιστικής λογικής, όσο ισχνό και αν είναι, είναι απείρως καλύτερο και ωφελιμότερο, από την παλινόρθωση της Αλλαγής.Ποιο είναι το συμπέρασμα από όλα αυτά; Αφού δεν μπορώ να ψηφίσω για το μέλλον, μεταξύ παρόντος και παρελθόντος, θα προτιμήσω το παρόν.

Τυπική και Ουσιαστική Δημοκρατία

Ο μεγάλος φιλόσοφος του 20ου αιώνα, Sir Karl Reimund Popper (o αυθεντικός, όχι εγώ που είμαι απλά ένα ελληνικό καχέκτυπο), στα τελευταία έργα του υποστήριζε την άποψη πως η δημοκρατία ορίζεται από το γεγονός ότι ο λαός μπορεί να διώξει μία κυβέρνηση και να ορίσει μίαν άλλη, χωρίς να υπάρχει ανάγκη για αιματοχυσίες και βιαιότητες. Η άποψη του αυτή έγκειται στην ικανότητα της λαϊκής βούλησης να επιρρεάσει πραγματικά το ποιοι την κυβερνάνε, και έρχεται σε αντίθεση με τις θεωρίες που θέλουν τους λαούς να κυβερνούνται από ορισμένες οικογένειες και από τις ίδιες πολιτικές. Και εδώ στην Ελλάδα, ακούμε πολύ συχνά πως και τα δύο κόμματα εξουσίας είναι τα ίδια, πως ασκούν τις ίδιες πολιτικές, πως μας κυβερνάνε δύο, τρεις ή πέντε οικογένειες, πως οι εκλογές δεν αλλάζουν τίποτα, πως εντέλει αυτό που βιώνουμε δεν είναι τίποτα παραπάνω από μια τυπική δημοκρατία.
Εδώ κολλάνε μερικά από τα τελευταία λόγια του μεγάλου νομικού Γεωργίου Κουμάντου, που στο είπε πως: "χωρίς τυπική δημοκρατία δεν υπάρχει ούτε ουσιαστική δημοκρατία". Πράγμα που σημαίνει πως το καθεστώς στο οποίο ζούμε σήμερα δεν είναι απαγορευτικό και ασύμβατο της πλήρους έννοιας της δημοκρατίας, όπως μερικοί θέλουν να μας το παρομοιάζουν. Και είναι απείρως καλύτερο των θεοκρατικών, απολυταρχικών και συγκεντρωτικών καθεστώτων που επιβιώνουν ακόμα και σήμερα σε πολλές χώρες του κόσμου.
Με λίγα λόγια, η δυνατότητα μας να επιλέγουμε το ποιος μας κυβερνά ανοίγει το δρόμο για περαιτέρω συνειδητοποίηση μας, για συμμετοχή μας στα κοινά και για πραγμάτωση της πλήρους δημοκρατίας.

Εκλογές 2007

Ένα blog για όλους εμάς που θέλουμε να δώσουμε μια πραγματικά ρεαλιστική και αληθινή εικόνα του τι "εστί" εκλογές για την Ελλάδα του 2007! Αντικειμενικός δε μπορεί να είναι κανείς όμως όλοι μαζί μπορούμε τελικά να καταλήξουμε σε κάτι θετικό. Άλλωστε ο διάλογος όταν είναι πολιτισμένος πάντα καταλήγει σε θετικά συμπεράσματα! Γι' αυτό και ο τίτλος του blog είναι "πολιτικοί διάλογοι".